ภาษีสำหรับฟรีแลนซ์ไทย ฉบับเข้าใจง่าย

เนื้อหานี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อให้เห็นภาพ ไม่ใช่คำแนะนำทางภาษีเฉพาะราย ก่อนตัดสินใจเรื่องสำคัญควรปรึกษาผู้ทำบัญชีที่ขึ้นทะเบียน

หัก ณ ที่จ่าย 3%

เมื่อคุณรับงานจากบริษัท (นิติบุคคล) เขาจะหักภาษี ณ ที่จ่ายไว้ 3% ของค่าจ้าง แล้วนำส่งกรมสรรพากรแทนคุณ

ตัวอย่าง: ตกลงราคา 50,000 บาท คุณจะได้รับโอนจริง 48,500 บาท และได้ หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่าย (50 ทวิ) จากลูกค้า

เก็บเอกสารนี้ให้ครบ เพราะตอนยื่นภาษีประจำปีคุณเอามาหักออกจากภาษีที่ต้องจ่าย หลายคนลืมขอ แล้วเท่ากับจ่ายภาษีซ้ำสองรอบ

ลูกค้าที่เป็นบุคคลธรรมดาไม่ต้องหัก คุณรับเต็มจำนวนและรับผิดชอบยื่นเอง

ยื่นภาษีเมื่อไหร่

• ภ.ง.ด.90 — ยื่นปีละครั้ง ภายในเดือนมีนาคมของปีถัดไป สำหรับรายได้ทั้งปี
• ภ.ง.ด.94 — ยื่นกลางปี ภายในเดือนกันยายน สำหรับรายได้ครึ่งปีแรก (เฉพาะบางประเภทเงินได้)

ยื่นออนไลน์ผ่านเว็บกรมสรรพากรได้ และมักได้ขยายเวลาอีกไม่กี่วัน

หักค่าใช้จ่ายอย่างไร

รายได้ฟรีแลนซ์ส่วนใหญ่จัดเป็นเงินได้ประเภท 40(2) หรือ 40(8) ขึ้นกับลักษณะงาน คุณเลือกได้สองแบบ

หักเหมา — ง่ายที่สุด ไม่ต้องเก็บใบเสร็จ อัตราขึ้นกับประเภทเงินได้ หักตามจริง — ต้องมีใบเสร็จครบทุกรายการ คุ้มกว่าถ้าคุณมีต้นทุนสูง เช่น ซื้ออุปกรณ์ เช่าสตูดิโอ

ถ้าเพิ่งเริ่มและต้นทุนไม่เยอะ หักเหมามักคุ้มกว่าเมื่อคิดรวมเวลาที่ประหยัดได้

VAT จำเป็นเมื่อไหร่

เมื่อรายได้เกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี คุณต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มภายใน 30 วัน

หลังจดแล้วคุณต้องออกใบกำกับภาษี ยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือน และเก็บ VAT 7% จากลูกค้าเพิ่มจากค่าบริการ

หลายคนเลือกจดก่อนถึงเกณฑ์ เพราะลูกค้าองค์กรมักต้องการใบกำกับภาษีเพื่อนำไปหักของตัวเอง

สิ่งที่ควรทำตั้งแต่วันนี้

1. เปิดบัญชีธนาคารแยกสำหรับงานฟรีแลนซ์ — ทำให้ตอนยื่นภาษีง่ายขึ้นมาก
2. เก็บหนังสือ 50 ทวิ ทุกใบไว้ในโฟลเดอร์เดียว
3. กันเงินไว้ 15-20% ของทุกยอดที่รับ สำหรับภาษีปลายปี
4. ถ้ารายได้เกินปีละ 800,000 บาท ควรมีผู้ทำบัญชีประจำ ค่าจ้างถูกกว่าค่าปรับ

จด VAT เมื่อไหร่

เมื่อรายได้เกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี คุณต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มภายใน 30 วัน ไม่ใช่ทางเลือก

หลังจดแล้ว คุณต้องบวก VAT 7% เข้าไปในราคา ยื่นแบบ ภ.พ.30 ทุกเดือน และเก็บใบกำกับภาษีทั้งขาเข้าและขาออก

ข้อดีที่คนมองข้าม: VAT ที่คุณจ่ายตอนซื้อของ เช่นคอมพิวเตอร์หรือค่าซอฟต์แวร์ นำมาหักออกจาก VAT ที่ต้องนำส่งได้

เอกสารที่ต้องเก็บ

เก็บไว้อย่างน้อย 5 ปี:

• หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่าย (50 ทวิ) ทุกใบ
• ใบเสร็จค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวกับงาน — คอมพิวเตอร์ ซอฟต์แวร์ อินเทอร์เน็ต ค่าเดินทางไปหาลูกค้า
• สัญญาหรือข้อความที่ตกลงราคา

วิธีที่ง่ายที่สุดคือถ่ายรูปทุกใบเสร็จทันทีแล้วเก็บในโฟลเดอร์แยกตามเดือน สิ้นปีจะใช้เวลาไม่กี่ชั่วโมงแทนที่จะเป็นสัปดาห์

ค่าใช้จ่ายที่หักได้จริง

หลายคนไม่รู้ว่าหักได้: ค่าอินเทอร์เน็ตบ้าน (ตามสัดส่วนการใช้งาน) ค่าคอร์สอบรมที่เกี่ยวกับอาชีพ ค่าเช่าโคเวิร์กกิ้ง ค่าธรรมเนียมธนาคาร และค่าเสื่อมของอุปกรณ์

แต่ต้องมีใบเสร็จในชื่อคุณ สลิปโอนเงินอย่างเดียวไม่พอ